HOOFDLUIS

Luizen hebben de menselijke huid nodig om te leven. Hoofdluizen prikken gaatjes in de huid en zuigen daardoor bloed op. Dit veroorzaakt hevige jeuk aan de hoofdhuid. De hoofdluis leeft dicht bij de hoofdhuid en legt haar eitjes (neten) vaak achter de oren tegen de haarbasis. Luizen die aangetroffen worden in wimpers, borsthaar of baardhaar zijn geen hoofdluizen, maar schaamluizen. Besmetting met hoofdluis vindt voornamelijk plaats door lichamelijk contact (bijvoorbeeld spelende kinderen), maar ook via kleding, zoals jassen, sjaals en mutsen. Er wordt wel gedacht dat een besmetting met luizen een gevolg is van armoede of slechte lichaamshygiëne, maar besmetting door hoofdluis is onder normale hygiënische omstandigheden nauwelijks te voorkomen en is dus geen schande.

Hoofdluis is wel echt actief op het hoofd en kan inderdaad via een jas of ander kledingstuk van kind tot kind gaan. Echter, hoofdluizen zullen nooit lange tijd overleven op kledingstukken. Het is dus niet nodig om alle kleding (op hoge temperatuur) te wassen als je kind besmet is geraakt met hoofdluis. Zelfs als er nog een enkele hoofdluis op de kleding zit zal deze snel doodgaan (tenzij er weer een hoofd in de buurt komt waarop de hoofdluis verder kan leven). Wij raden wel aan om luizenzakken te gebruiken, op die manier voorkom je in ieder geval dat jouw kind (via de jas) besmet raakt. Want, alhoewel een besmetting met hoofdluis niet ernstig is en prima is op te lossen, is het wel vervelend. De behandeling is niet leuk en voorkomen is beter dan bestrijden.

Een (basis)school mag overigens nooit een kind schorsen of naar huis sturen in verband met hoofdluis. Goed om te weten! Het Centrum

voor Leerlingenbegeleiding (CLB) kan wel in overleg met de ouders van een leerling met luizen beslissen dat het nodig is dat deze leerling thuis blijft om behandeling mogelijk te maken. Maar dit betreft enkel een uitzonderlijke situatie (net zoals wanneer een kind -langer- ziek is). Een kind met hoofdluis besmetting kun je zelf behandelen met speciale bestrijdingsmiddelen (wij hebben hieronder enkele nuttige links geplaatst naar webwinkels) of op de ‘natuurlijke’ manier met huis-tuin-en-keuken-middeltjes. Hieronder hebben we beschreven hoe u dit moet aanpakken.

 

Hoofdluizen voorkomen

  • Leen geen borstels, kammen, mutsen, jassen en dergelijke uit. En laat je kind die ook niet van andere kinderen lenen.
  • Hang jassen aan kapstokken minimaal 15 cm uit elkaar (hoofdluizen kunnen niet springen).
  • Geef je kind een plastic zak om zijn jas en muts in op te hangen of laat het een luizencape gebruiken. Steeds meer scholen stellen het gebruik van een luizencape of luizenzak trouwens verplicht.
  • Naast regelmatig controleren op hoofdluis kun je in perioden van besmettingsgevaar een preventieve spray gebruiken die extra beschermt tegen hoofdluis. De spray is geurloos, makkelijk in gebruik en op natuurlijke basis.
  • Je kunt na het douchen de balsem of conditioner tegen hoofdluis gebruiken en regelmatig kammen met de luizenkam.
  • Sommige mensen zweren bij een druppel lavendelolie achter de oren, dat zou hoofdluis ook voorkomen. De werking hiervan is echter niet bewezen.
Bekijk de luizenzakken Bekijk de luizenkammen Bekijk de luizenshampoo’s Bekijk de luizenspray’s

Hoofdluis bestrijden

Hoofdluis kan op diverse manieren worden bestreden. In de eerste plaats is het bij bestrijden van hoofdluis relevant om te bepalen wie er allemaal met hoofdluizen zijn besmet. Ben je dat zelf? Of heeft je kind ook hoofdluis? En nog belangrijker bij het bestrijden, hoe ben je aan de hoofdluis gekomen? Je kunt wel eenmalig hoofdluis verwijderen, maar je moet de oorzaken van de besmetting weten om te voorkomen dat je nogmaals hoofdluis krijgt.

In de eerste plaats moet alle hoofdluis worden verwijderd (zie onder). Daarna kun je kiezen hoe je de hoofdluis wilt bestrijden. Dit kan met bestrijdingsmiddelen, de natte-kam-methode, maar ook met azijn (zie onder).

 

Hoofdluis bestrijden met luizencape

Steeds meer scholen stellen een zogenaamde luizencape verplicht om hoofdluis te bestrijden. Een Luizencape is een plastic zak waarin de jas, tas en eventueel handschoenen en shawls / sjaals opgeborgen kunnen worden. Als bepaalde kinderen besmet zijn met hoofdluis kan de hoofdluis zo niet van de ene jas op de andere jas springen en andere kinderen besmetten. Op deze manier is hoofdluis ook goed te bestrijden. De Luizenzakken zijn groot genoeg om jassen in op te bergen en op de buitenkant van de luizenzak is een label gemaakt waarop je met stift de naam van het kind kan schrijven. Luizenzakken worden gemaakt van milieu-vriendelijk en afbreekbaar materiaal (polypropeen). Ondanks dat de hoofdluizen dus niet uit de zak kunnen klimmen, zijn de zakken wel ventilerend. Ook natte jassen kunnen dus zonder problemen in de luizenzak opgeborgen worden.

 

Hoofdluis verwijderen

  • Was alles dat je kind tot 2 dagen terug gebruikt heeft minimaal 10 minuten op ten minste 60 of 70 graden (kleding, beddengoed, jassen, dassen, mutsen, verkleedkleren en knuffels).
  • Of verhonger de luizen door de spullen 24 uur in de diepvries te leggen, of door ze 48 uur in een gesloten zak te bewaren bij kamertemperatuur.
  • Kammen en borstels uitkoken of ontsmetten met 70 % alcohol.
  • Vloerbedekking en (auto)meubels stofzuigen. Gooi de stofzak weg.

 

Hoofdluis bestrijden uit knuffels

Luizen kunnen ook in de knuffels van je kinderen zitten. Ook als andere kinderen (met hoofdluis) met de knuffels van jouw kinderen hebben gespeeld kunnen er luizen in de knuffels zitten. Een aantal dingen kun je doen om de hoofdluis uit de knuffels te verwijderen. Ten eerste zou je de knuffels kunnen wassen op minimaal 60 graden, dan gaan de luizen dood. Eventueel doe je de knuffels met hoofdluis (of verdenking van hoofdluis) in een kussensloop, zo voorkom je dat de knuffels beschadigen of dat oogjes of andere delen loslaten. Knuffels met luis kun je ook in de vriezer stoppen voor een tijdsduur van tenminste 24 uur. In de vrieskou van de vriezer gaan hoofdluizen ook dood. Vanzelfsprekend moet je opletten dat de knuffels niet in aanraking komen met voedsel, je kunt de knuffels daarom het beste in de onderste lade van de vriezer doen, deze la is meestal trouwens ook het grootste. Wil je knuffels in de vriezer doen om luizen te bestrijden en heb je een vrieskist zonder lades, doe dan de knuffels in een plastic zak. Oude knuffels met luizen kun je ook gewoon weggooien, dat ruimt lekker op.

 

Hoofdluizen behandelen met de natte-kam-methode

Als u luizen wilt verwijderen met de nat-kam-methode, ga dan als volgt te werk:

  • Was het haar met gewone shampoo en spoel uit.
  • Bescherm de ogen met een washandje.
  • Breng ruim conditioner (crèmespoeling) in het haar en spoel deze NIET uit.
  • Kam de knopen en klitten uit het haar met een gewone kam.
  • Houd het hoofd voorover boven een wasbak of een wit papier en kam het haar, tegen de schedelhuid aan van achter naar voor met een netenkam; begin bij het ene oor en schuif na elke kambeweging op naar het andere oor.
  • Veeg de netenkam regelmatig af aan een witte papieren servet of zakdoek en kijk of er luizen op het papier zichtbaar zijn.
  • Spoel de crèmespoeling uit.
  • Kam het natte haar met een gewone kam.
  • Kam nogmaals met een netenkam, nu in rechtop zittende houding, van voor naar achter; begin bij het ene oor en schuif bij elke kambeweging door naar het andere oor.
  • Veeg de netenkam regelmatig af aan een witte papieren servet of zakdoek en kijk of er luizen op het papier zichtbaar zijn.

 

Hoofdluis behandelen met bestrijdingsmiddelen

Bij het ontdekken hoofdluis moet u direct beginnen met behandelen. Hoofdluizen planten zich snel voort, voor je het weet krioelt het ervan. Naast hoofdluis bevinden zich ook eitjes van die luis op het hoofd. Aangezien uit neten na een paar dagen luizen komen, is het belangrijk dat ook de neten van de hoofdluizen behandeld worden.

Wilt u een antihoofdluismiddel gebruiken, kies dan in ieder geval voor een geregistreerd product. Dit wil zeggen dat het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen het middel beoordeeld heeft en werkzaam en voldoende veilig vindt. Bij de beoordeling worden middelen onderzocht op basis van kwaliteit, veiligheid en werkzaamheid. In Nederland zijn meerdere middelen geregistreerd. In willekeurige volgorde zijn dit middelen op basis van: dimeticon, malathion of permetrine. Tegen de antihoofdluismiddelen is de hoofdluis echter steeds vaker resistent (ongevoelig). Als een middel niet werkt, probeer dan een geregistreerd middel waar een andere werkzame stof in zit. Vraag eventueel advies aan drogist of apotheek.

Bekende merken middelen om hoofdluis te behandelen zijn; Prioderm (shampoo en lotion), Noury, Laxalol (creme en lotion), Para (niet geschikt bij astma en hooikoorts).

Een andere manier om hoofdluizen te verwijderen is met specialistische middelen. Hieronder een overzicht van de beste middelen tegen hoofdluis. Klik op de link of op het plaatje om naar de webshop te gaan.

 

Shampoo voor kinderen Complete behandelset Luizenspray Kuurshampoo

 

Hoofdluizen bestrijden met azijn, olie, mayonaise, boter, citroensap, vaseline, Listerine

Veel mensen hebben goede ervaringen met het verwijderen van luizen en neten met azijn. Ondanks dat er weinig wetenschappelijk bewijs is dat luizen en neten niet tegen azijn kunnen is er wel voldoende praktische evidentie. Het kan sowieso geen kwaad om luizen te bestrijden met azijn. De kosten zijn laag en het is niet schadelijk voor het haar of de hoofdhuid. Je kunt na het wassen het haar en hoofd insmeren met wat azijn en het enkele uren laten intrekken. Kam hierna het haar door en controleer de kam op luizen en neten. De behandeling met azijn kan het best enkele keren herhaald worden. Ook kan het haar ingesmeerd worden met azijn zonder het van tevoren te wassen, maak dan het haar nat om de azijn goed te kunnen aanbrengen. In plaats van azijn kun je ook citroensap gebruiken, of citroensap gemengd met boter (dit blijft beter zitten). Laat dit ook twee uur intrekken zodat alle hoofdluizen dood gaan. Een ander middel dat je kunt proberen is olijfolie. Dit moet je op dezelfde manier gebruiken als azijn of citroensap en eveneens twee uur laten intrekken om de hoofdluizen te doden.

Een snellere manier is het gebruik van Listerine of een ander mondspoelmiddel (bv Elmex). Smeer je hoofd in met Listerine en de hoofdluis zal binnen enkele seconden dood zijn. Omdat Listerine nogal agressief spul is, is dit minder geschikt voor kinderen. Ook moet je erg oppassen dat de Listerine niet in de ogen komt!

Als je wat meer geduld hebt kun je de hoofdluis ook laten stikken. In dat geval moet je gedurende twee – drie uur het hoofd volledig insmeren met een laag vaseline of mayonaise. Als de hoofdluizen helemaal in de mayonaise of vaseline zitten kunnen ze niet meer ademen en zullen ze stikken.

Hoofdluis is dus ook op natuurlijke wijze te bestrijden, alshoewel de middelen die hierboven staan natuurlijk specifiek tegen hoofdluis zijn gemaakt en aan alle wettelijke (veiligheids-)eisen voldoen. Het is dus echt een persoonlijke keuze hoe je hoofdluis wilt aanpakken. Vaak is het bestrijden op natuurlijke wijze wat goedkoper, maar minder gericht en ook minder succesvol.

Hoofdluis feitjes

  • Hoofdluizen zijn parasieten die zijn gevonden worden op menselijke hoofden. Het woord luizen is meervoud voor Luis.
  • Hoofdluizen worden verspreid door persoonlijk contact of het delen van kammen, borstels, petten en andere kleding.
  • Hoofdluizen zijn een veelvoorkomend probleem met voorschoolse kinderen en schoolkinderen.
  • Hoofdluizen veroorzaken het kriebelende gevoel dat er iets beweegt in het haar. Het geeft ook jeuk en zweren op het hoofd.
  • In het huis van een slachtoffer moeten alle medebewoners ook behandeld worden.
  • Zeer jonge kinderen moeten worden beoordeeld door een professional voordat er begonnen word met bestrijdingsmiddelen.

Wie loopt risico voor het krijgen van hoofdluis?

Wie er in nauw contact komt met iemand die hoofdluis heeft loopt het risico zelf ook luizen te krijgen. Zelfs Besmette kleding en andere bezittingen bieden al de optie voor luizen om over te springen. Dus het is makkelijk om hoofdluis van de ene persoon naar de andere over te brengen. Voorschoolse en basis school kinderen (3-11 jaar) en hun gezinnen zijn de grootse risico groep. Meisjes komen vaker in contract met hoofdluis dan jongens. Dit geld ook voor mannen en vrouwen.

 

Hoe komt een kind in hemelsnaam aan hoofdluis?

Een kind kan in contract met hoofdluis komen op een aantal manieren:

  • Contact met een al besmette persoon (persoonlijk contact is gebruikelijk tijdens spelen, school of sportieve activiteiten. Dit kan gebeuren op school, thuis, slaap feestjes of een kamp.)
  • Het dragen van besmette kleding, zoals petten, sjaals, jassen, sport uniformen of haar accessoires
  • Via besmette kammen, borstels of handdoeken
  • Liggen op een bed, bank, kussen, tapijt of het aanraken van een dier dat is onlangs in contact met een persoon met luizen (hoewel er bewijs is dat dit risico zeer laag is als het meer dan 48 uur  is na de blootstelling)

Hoe zien hoofdluis eruit? Wat is de levenscyclus van de hoofdluis?

Er zijn drie soorten luizen, namelijk de neet, de nimf en het volwassen Luis.

Neet: Neten zijn luizen eitjes. Neten zijn moeilijk te zien en worden vaak verward met roos of haarspray druppels. Neten bevinden zich stevig bevestigd aan de haarschacht. Ze zijn ovaal, 2-3 mm in lengte en meestal geel tot wit van kleur. Neten doen er ongeveer een week over om uit te komen.

Nimf: De uitgekomen nit baby-Luis wordt een nimf genoemd. Ze zien er uit als een volwassen hoofdluis maar is kleiner. Nimfen groeien in ongeveer zeven dagen na het uitkomen tot een volwassen luis. Om te leven moet de nimf voeden zich met bloed van de drager.

Volwassene: De volwassen luis is ongeveer de grootte van een sesam-zaad, heeft zes poten en is bruin tot grijs-wit van kleur. Bij mensen met donker haar kijkt de volwassen luis donkerder. Vrouwtjes leggen neten. Vaak zijn ze iets groter dan de mannetjes. Volwassen luizen kunnen tot 30 dagen op iemands hoofd leven. Om te leven, moeten volwassen luizen zich voeden met bloed. Als de luis van een drager af valt sterft het binnen twee dagen.

Waar word de hoofdluis meestal gevonden?

Hoofdluis bevinden zich meestal op de hoofdhuid, achter de oren en in de buurt van de hals aan de achterkant van de nek. Hoofdluizen houden zich vast aan haar met haak-achtige klauwen die te zien zijn op het einde van elk van hun zes poten. Hoofdluizen zijn zelden te vinden op het lichaam, wimpers of wenkbrauwen.

Hoe wordt een besmetting met hoofdluis gediagnosticeerd?

Hoofdluis kunnen worden gedetecteerd door goed te kijken door het haar en goed op te letten op de diverse varianten hoofdhuid: Neten, nimfen of volwassenen. Lokaliseren van een nimf of volwassene is wellicht moeilijk. Er zijn meestal slechts een paar van hen en ze snel tussen je vingers doorglippen tijdens het zoeken. De aanwezigheid van neten dicht bij de hoofdhuid bevestigt dat een persoon besmet is. Als de neten zich meer dan een halve centimeter van de hoofdhuid bevinden is de besmetting waarschijnlijk al oud en verleden tijd. Als u niet zeker weet of een persoon hoofdluis heeft moet de diagnose gesteld worden door middel van een luizenkam.

Wat is de behandeling voor een besmetting met hoofdluis (pediculosis)?

Voor effectieve behandeling van hoofdluis dienen de eventueel besmette medebewoners zoals familie leden ook behandeld te worden. Het is echter belangrijk te onthouden dat de behandeling alleen moet worden gestart als er duidelijk levende luizen geïdentificeerd op medebewoners. In de webshop van deze website kunt u gemakkelijk de juiste spullen bestellen.

Ga hier naar de webwinkel

Behandeling van het besmette persoon en de aangetaste familieleden

De behandeling als volgt:

  1. Trek alle kleding uit.
  2. Gebruik de anti luizen shampoo volgens de instructies van het etiket. Als een kind extra lange haren heeft dient u wellicht een een tweede fles te gebruiken. Waarschuwing: Gebruik een crème spoeling of combinatie van shampoo/conditioner niet voordat u luizen vernietigd heeft. Was je haar ook niet nog een keer voor één tot twee dagen na de behandeling.
  3. Laat de te behandelen persoon schone kleding aantrekken na de behandeling.
  4. Als sommige levende luizen acht tot 12 uur na de behandeling nog steeds te vinden zijn, maar het zijn er minder dan eerst hoeft u niet direct opnieuw te wassen. Soms duurt het even voordat alle luizen dood gaan.
  5. Dode en resterende levende luizen uit het haar kammen. De shampoo doet er soms langer over om de luizen te doden. Als geen dode luizen worden gevonden en luizen net zo actief lijken als 8 tot 12 uur na de behandeling werkt de shampoo niet.
  6. Nit (hoofdluis ei) weg kammen. Een luizenkam moeten worden gebruikt voor het verwijderen van de neten en luizen uit de haarschacht.
  7. Na de eerste behandeling controleert u op luizen en kamt u de neten en luizen uit haren elke twee tot drie dagen. U kunt hier mee stoppen na 7 tot 10 dagen.
  8. Controleer alle behandelde mensen twee tot drie na behandeling totdat u weet zeker dat alle luizen en neten zijn verdwenen.

Wat is de behandeling voor een besmetting met hoofdluis? (Vervolg)

Behandeling van het hele huis is een moeizame, maar belangrijke taak. Volg deze stappen:

  1. Wassen alle wasbare kleding en beddengoed dat de besmette persoon tijdens de twee dagen vóór de behandeling raakte met een wasmachine (om te doden de luizen en neten). Doe dit met minimaal 55 graden. Stop de kleding daarna in een wasdroger voor gedurende ten minste 20 minuten om alles goed te drogen.
  2. Kleding die niet wasbaar is zoals jassen, hoeden en sjaals dienen naar de stomerij gebracht te worden  of wanneer dit niet mogelijk is in een plastic zak gedaan te worden voor twee weken. Dit dient luchtdicht te gebeuren (Tegen die tijd zullen eventuele neten die de verdeling hebben overleefd uitgekomen zijn en de nimfen zullen gestorven zijn zonder een bron van voeding.)
  3. Drenk kammen en borstels voor één uur in alcohol, Lysol of was met zeep en warm water en plaats ze daarna in de zak en laat deze voor twee dagen in de vriezer liggen.
  4. Stofzuig de vloer en het meubilair. Gebruik geen giftige stoffen.

Mijn kind heeft hoofdluis, maar ik niet. Moet ik mezelf behandelen om te voorkomen dat ik wordt besmet?

Nee. Hoewel iemand met een besmet kind hoofdluis krijgen kan, hoeft u niet te worden behandeld. Controleer uzelf echter wel regelmatig op luizen en neten. Bij voorkeur elke twee tot drie dagen. Behandel als luizen en neten bij u worden gevonden gevonden.

Wat bestrijdingsmiddelen zijn beschikbaar voor de behandeling van hoofdluis?

Vele hoofdluis medicijnen zijn verkrijgbaar bij drogisterijen. Deze middelen bevat meestal een van de volgende actieve bestanddelen:

  1. Pyrethrine (vaak in combinatie met piperonyl butoxide, in merknaamproducten: A-200, Pronto, R & C, RID, Triple X): pyrethrinen zijn natuurlijke extracten uit de bloem chrysant. Hoewel veilig en effectief zijn pyrethrinen niet ovicidal (ei-dodend) en kunnen alleen dodelijk zijn voor kruipende luizen, en dus niet voor de eitjes. Dit middel dient op droog haar aangebracht te worden en mag blijven zitten gedurende 10 minuten, maar niet langer. Na 10 minuten moet het haar worden uitgespoeld met warm water en vervolgens goed worden nagespoeld. Ten slotte dient het haar met een handdoek droog gemaakt te worden (geen haardroger). Een tweede behandeling wordt aangeraden na 7 tot 10 dagen om alle luizen te doden die nieuw zijn uitgekomen. Behandeling mislukkingen  regelmatig. Dit komt vooral door de ontwikkeling van resistentie. Dit middel moet niet worden gebruikt bij mensen mensen allergisch voor chrysant of ragweed. Pyrethrinen zijn goedgekeurd voor gebruik bij personen van 2 jaar of ouder.
  2. Permethrins 1%: Permethrins zijn vergelijkbaar met natuurlijke pyrethrinen. Permethrins werden geïntroduceerd in 1986 om veilig en effectief nieuw gelegde eitjes te kunnen doden. Dit gebeurt na enkele dagen na de behandeling. De persoon in behandeling moet eerst het haar wassen met een shampoo zonder een conditioner en vervolgens drogen met een handdoek . Het haar dient vochtig te zijn, maar niet drijfnat. Het middel dient toegepast te worden op vochtig haar en hoofdhuid. Denk aan achter de oren en in de nek. Laat het middel zitten gedurende 10 minuten maar niet langer. Spoel het haar volledig uit en droog met een droge handdoek. Een tweede behandeling kan nodig zijn na 7 tot 10 dagen om elke nieuw uitgekomen luis te doden. Dit middel is is niet 100% betrouwbaar, maar kan wel toegepast worden op kinderen vanaf 2 maanden
  3. Dimethicones (LiceMD, siliconen oliën, Hedrin, NYDA): Dimethicones zijn een soort siliconenolie. Deze producten worden verondersteld te werken door de oppervlakte waar de luis zich op hecht te coaten. Helaas is er weinig bewijs van hun effectiviteit. Helaas hebben sommige studies aangetoond dat dit middel zeer slecht werkt bij het doden van de luizen. Deze dimethicones zijn echter wel biologisch en worden beschouwd als niet schadelijk bij de mens. Ze worden bijna uitsluitend gebruikt in het Verenigd Koninkrijk waar ze als zeer effectief beschouwd worden door veel artsen.
  4. Andere middelen: Er zijn een aantal andere middelen beschikbaar die gebruikt worden voor de behandeling van luizen. Sommige middelen zijn een mix van kokosolie en thee olie met permethrins of pyrethrinen. Het is niet duidelijk of deze middelen zelfstandig werken of alleen in combinatie met andere pediculocides. Andere huis, tuin en keukenoplossingen zijn het gebruik van olijfolie, mayonaise en zelfs azijn. Er zijn echter geen studies hun werkzaamheid bewijzen.